Χρειάζονται όλες οι γυναίκες με ορμονοεξαρτώμενο καρκίνο μαστού 10 χρόνια ενδοκρινικής θεραπείας;
Η 15ετής ανάλυση της τυχαιοποιημένης μελέτης NSABP B-42 (LBA24), που παρουσιάστηκε στο ESMO 2026, προσφέρει σημαντικά δεδομένα για ένα από τα συχνότερα θεραπευτικά διλήμματα στον πρώιμο καρκίνο του μαστού: τη διάρκεια της επικουρικής ενδοκρινικής θεραπείας.
Στη μελέτη συμμετείχαν 3.966 μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες με HR+ καρκίνο μαστού, οι οποίες, μετά την ολοκλήρωση πενταετούς ενδοκρινικής θεραπείας, τυχαιοποιήθηκαν σε λετροζόλη ή placebo για πέντε επιπλέον χρόνια.
Τα σημαντικότερα αποτελέσματα στα 15 χρόνια
Επιβίωση χωρίς νόσο (DFS):
Λετροζόλη: 61,6%
Placebo: 56,5%
HR 0,85 — απόλυτο όφελος 5,1%.
Απομακρυσμένες υποτροπές:
Λετροζόλη: 6,9%
Placebo: 9,7%
HR 0,72 — σχετική μείωση κινδύνου 28% και απόλυτη μείωση 2,8 ποσοστιαίων μονάδων.
Το τελευταίο εύρημα έχει ιδιαίτερη κλινική σημασία. Η παρατεταμένη λετροζόλη δεν μειώνει μόνο τα συμβάματα ενός σύνθετου καταληκτικού σημείου, αλλά μειώνει και τις απομακρυσμένες υποτροπές, οι οποίες επηρεάζουν καθοριστικά την πρόγνωση των ασθενών.
Ποιες ασθενείς ωφελούνται περισσότερο;
Στις ασθενείς με θετικούς λεμφαδένες (pN+), οι απομακρυσμένες υποτροπές ήταν 10,7% με λετροζόλη έναντι 15,1% με placebo — απόλυτη μείωση 4,4%.
Στις ασθενείς χωρίς λεμφαδενική προσβολή (pN0), τα αντίστοιχα ποσοστά ήταν 4,0% έναντι 5,6%, με μικρότερο απόλυτο όφελος.
Η διαφορά αυτή αναδεικνύει τη σημασία του αρχικού κινδύνου υποτροπής για την επιλογή της διάρκειας θεραπείας. Δεν αποδεικνύει, ωστόσο, από μόνη της ότι η λεμφαδενική κατάσταση αποτελεί προβλεπτικό βιοδείκτη ανταπόκρισης στην παράταση.
Το κρίσιμο ερώτημα: Βελτιώνεται η συνολική επιβίωση;
Παρά τη μείωση των υποτροπών, δεν αποδείχθηκε στατιστικά σημαντικό όφελος στη συνολική επιβίωση (HR 0,92).
Αυτό δεν ακυρώνει την αξία της θεραπείας. Η αποτροπή μιας απομακρυσμένης μετάστασης αποτελεί σημαντικό θεραπευτικό αποτέλεσμα, ακόμη και χωρίς αποδεδειγμένη παράταση της συνολικής επιβίωσης.
Ωστόσο, η απόφαση πρέπει να συνεκτιμά την οστεοπόρωση, τον κίνδυνο καταγμάτων, τις αρθραλγίες, την ποιότητα ζωής και τη συμμόρφωση.
Η NSABP B-42 επιβεβαιώνει ότι η παράταση της ενδοκρινικής θεραπείας από 5 σε 10 χρόνια μπορεί να προσφέρει μακροχρόνιο όφελος, ιδιαίτερα σε ασθενείς υψηλότερου κινδύνου.
Δεν αποδεικνύει όμως ότι τα 10 χρόνια είναι ανώτερα από τα 7–8 χρόνια, καθώς αυτό δεν ήταν το ερώτημα της μελέτης. Οι IDEAL και SALSA δεν κατέδειξαν σαφές πρόσθετο όφελος από τη μεγαλύτερη διάρκεια.
Επίσης, τα 15 χρόνια αφορούν την παρακολούθηση και όχι τη διάρκεια χορήγησης της λετροζόλης.
Συμπέρασμα
Η NSABP B-42 ενισχύει την αξία της παρατεταμένης λετροζόλης, κυρίως μέσω της μείωσης των απομακρυσμένων υποτροπών, χωρίς αποδεδειγμένη βελτίωση της συνολικής επιβίωσης.
Το ζητούμενο δεν είναι να παρατείνουμε αυτόματα την ορμονοθεραπεία σε όλες τις ασθενείς, αλλά να αναγνωρίζουμε εκείνες στις οποίες το αναμενόμενο απόλυτο όφελος υπερβαίνει την πρόσθετη τοξικότητα.
Στην εξατομικευμένη ογκολογία, περισσότερη θεραπεία δεν σημαίνει απαραίτητα καλύτερη θεραπεία.
Πηγή Άρθρου (πρωτότυπο στην Αγγλική γλώσσα)
Επεξεργασία – Διαμόρφωση άρθρου: Ξενοφών Βακάλης
